Stappen teamindeling en selectiebeleid

Voor elke vereniging gelden andere uitgangspunten wat betreft het selectiebeleid en teamindeling. Om tot een selectiebeleid te komen die specifiek gemaakt is voor een club, is het van belang een aantal zaken helder te hebben.

Visie van de vereniging

Elke voetbalvereniging heeft een andere zienswijze van omgaan met jeugdvoetballers. Bij de ene voetbalvereniging is de hele organisatie afgestemd op de meer getalenteerde jeugdspelers en de doorstroming naar het eerste elftal. Bij de andere staat de sportieve ontplooiing van alle jeugdvoetballers centraal, ongeacht leeftijd, motivatie en spelniveau. Het gaat er dus om waar de vereniging voor staat en wat de visie is. Dit is een belangrijk vertrekpunt voor het verder vormgeven van teamindeling en selectiebeleid.

Het proces van teamindeling en selectiebeleid vindt het hele jaar door plaats en bij voorkeur door meerdere mensen binnen de vereniging

Verder is het van belang om na te denken vanaf welke leeftijdscategorie je daadwerkelijk wilt selecteren. Uitgangspunt bij het selecteren van jeugdvoetballers is in ieder geval dat het gaat om de individuele ontwikkeling (voetbal, sociaal-emotioneel of andere gebieden) van deze jeugdspelers. Stel daarbij de vraag: hoe verhoudt zich het teambelang tot het individuele belang?

Criteria voor teamindeling - en selectiebeleid

Elk kind heeft recht op voetbalplezier en –ontwikkeling. Dat betekent voor de teamindelingen dat aangeraden wordt dat elke voetballer op zijn of haar eigen niveau ingedeeld wordt. Elk individu heeft een niveau nodig waarop keuzes uitdagend zijn en waarin er balans is tussen lukken en mislukken. Daarnaast is de aanwezigheid van leeftijdsgenoten belangrijk en moet de indeling passen bij de ambities en motivatie van het kind.

De teamindeling is een middel om spelers op het juiste niveau met elkaar te laten trainen en spelen. Stel beoordelingscriteria vast, zodat iedere betrokkenen in de jeugdopleiding op dezelfde wijze jeugdspelers beoordeelt.

Meest genoemde valkuilen tijdens het beoordelen van spelers zijn:

  • Vasthouden aan de eerste of eerdere indruk(ken)
  • Uiterlijke kenmerken speler
  • Eigen beeld van een goede speler
  • Categoriseren (in hokjes stoppen van speelsters)

Beoordelingscriteria en -kenmerken
Bij het beoordelen van een speler maken verenigingen vaak gebruik van dezelfde criteria. Uiteraard is deze criteria afhankelijk van de visie en cultuur van de vereniging en de leeftijdscategorie waarbinnen geselecteerd gaat worden. Hieronder een aantal criteria die gebruikt kan worden.

Voetballen      

  • Voetbalhandelingen in aanvallen
  • Voetbalhandelingen in verdedigen
  • Voetbalhandelingen in omschakelen
  • Staat open voor feedback
  • Leert voetbalhandelingen snel aan
  • Laat progressie zien op verbeterpunten

Gedrag

  • Trainingsopkomst
  • Inzet bij trainingen & wedstrijden
  • Omgang winst & verlies
  • Reactie op beslissingen scheidsrechter en stafleden
  • Respect voor de tegenstander

Leeftijd

  • Kalenderleeftijd (vroeg/laat geboren in het jaar?)
  • Biologische leeftijd (klik op onderstaande vraag voor meer informatie)
  • Voetballeeftijd (hoe lang voetbalt hij of zij al?)

Sociaal

  • Vriendjes/vriendinnetjes;
  • Bij elkaar in de klas of bij elkaar in de wijk wonend

Wat is biologische leeftijd en hoe wordt deze berekend?

Er bestaat een verschil tussen de chronologische leeftijd (kalenderleeftijd) van spelers en hun biologische leeftijd. Die lopen niet parallel. Twee spelers kunnen net zo oud zijn, terwijl de een al veel verder is in zijn fysieke en motorische ontwikkeling dan de ander. Een verschil in voetbalvaardigheden is dan soms ook zichtbaar. Op een latere leeftijd elimineren zich deze verschillen van de kinderen die volgroeid zijn. Voor verenigingen is het de kunst om spelers de beste omgeving te bieden, zodat zij zich als voetballers optimaal kkunnen ontwikkelen. 

Peak Height Velocity (PHV)
Er wordt niet meer zozeer gekeken naar de kalenderleeftijd van spelers, maar ook naar de biologische leeftijd (leeftijd ten opzichte van de Peak Height Velocity). Zo kunnen we bepalen of de spelers vroeg, laat of gemiddeld zijn in hun ontwikkeling. De groeispurt varieert per individu, in timing, tempo en duur (jongens tussen de 13-16 jaar en meisjes tussen 10-14 jaar). Deze Peak Height Velocity (PHV) is de maximale snelheid van lengtegroei tijdens de groeispurt. De zogenaamde Age of Peak Height Velocity (APHV) is de tijd die een kind verwijderd is van zijn of haar moment van maximale lengtegroei.  

Deze groeiberekening geeft clubs een schatting van waar de speler zich in zijn of haar fysieke ontwikkeling bevindt.

Uiteraard kunnen het er meer zijn of kunnen ze concreter worden beschreven. Iedere vereniging dient dit dus voor zichzelf specifiek te maken.

Betrokkenen bij de teamindeling en selectiebeleid

Een duidelijk beeld van wie er betrokken zijn bij de selectieprocedure is voor de stafleden, ouder(s), spelers en andere betrokkenen erg zinvol. Als vereniging is het goed om een aantal vragen helder op een rijtje te hebben. Op die manier maak je als vereniging duidelijk wie er betrokken zijn en wie voor welke taak verantwoordelijk is.

  • Wie is inhoudelijk eindverantwoordelijk?
  • Wie is eindverantwoordelijk qua organisatie en coördinatie?
  • Wie zouden er een goed beeld moeten hebben van de spelers?

Activiteiten en middelen om tot teamindeling te komen

Verenigingen kunnen verschillende activiteiten en middelen inzetten om te kijken naar de voetbalcriteria van de spelers. Veelgebruikte instrumenten zijn:

  • Competitie-, beker- en oefenwedstrijden
  • Trainingen
  • Toernooien (extern of intern, kleine voetbalvormen)
  • Beoordelingsformulieren
  • Spelersvolgsysteem
  • (POP-) gesprekken met spelers

Moment van teamindelingen

Voorkom dat spelers en ouders vol spanning uitkijken naar één moment van zogenaamde ‘selectiewedstrijden’. Door deze momenten té belangrijk te maken is het goed mogelijk dat spelers en ouders ander gedrag vertonen. Het proces van teamindeling en selectiebeleid vindt het hele jaar door plaats en bij voorkeur door meerdere (onafhankelijke) mensen binnen de vereniging. Door hierover goed te communiceren haal je bijvoorbeeld al de druk van de zognaamde ‘selectiewedstrijden’ af, die als momentopname beschouwd kunnen worden.

Communiceren

Het is van belang om zowel het proces als de uiteindelijke teamindeling gedegen te communiceren. Tips om dit goed aan te pakken:

  • Bepaal wat je op welk moment gaat communiceren;
  • Bepaal de contactpersoon of personen zodat er altijd een duidelijke communicatielijn is;
  • Houd je aan de deadlines die je zelf hebt gesteld;
  • Zorg dat je altijd daarna persoonlijk mensen te woord kan staan om uitleg te kunnen geven.
  • Zorg dat je eenduidig bent naar iedereen over de opstelde criteria.

Zoals eerder aangegeven is het proces van teamindeling – en selectiebeleid niet afhankelijk van een moment. Het continue proces vereist dan ook een jaarplanning. Door de betrokkenen, de activiteiten en middelen en de evaluatiemomenten te bepalen voor elke speler en in elke leeftijdscategorie, wordt het selectiebeleid en de teamindeling een proces dat gebaseerd is op een visie en beleid. Dit geeft verenigingen houvast om een zo goed mogelijk beeld te krijgen van elke voetballer binnen de vereniging.

De KNVB helpt de verenigingen om een goed selectiebeleid en een goede teamindeling op te zetten. Mochten er nog vragen zijn over teamindeling en selectiebeleid kan je contact opnemen met een KNVB technisch jeugdcoördinator uit de betreffende regio.

VerenigingsondersteuningVerenigingen die behoefte hebben aan ondersteuning kunnen hiervoor terecht bij de verschillende adviseurs. Op ieder gebied heeft de KNVB een expert in dienst die verenigingen persoonlijk op weg helpt.


Om je bezoek aan onze websites optimaal te laten verlopen, maken wij gebruik van cookies. Cookies om het verkeer over onze sites te analyseren en cookies om (advertentie)inhoud te personaliseren en sociale media content aan te bieden. Natuurlijk vinden wij je privacy belangrijk, daarom kun je deze cookie-instellingen zelf beheren. Hoe wij omgaan met de gegevens die op basis van de geplaatste cookies verkregen zijn, leggen wij uit in onze cookie- en privacyverklaring.