'De voetbalkantine is de plek waar je elkaar écht leert kennen'

Marieke de Vos, hier met Ronald de Boer, kreeg bij de KNVB Bekerfinale een prachtige plaats in het Heineken® Clubhelden Café, de meest unieke bar van Nederland, opgetrokken rond de ‘field seats’, pal op het veld, naast de dug-out. - Foto: KNVB Media

Van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat is Marieke de Vos (45) te vinden bij voetbalclub Rohda ’76. Meestal achter de bar, maar ook op het veld, in vergaderingen of onderweg voor een klus. Als drijvende kracht van de kantine is zij de spil van wat voor velen een ‘tweede thuis’ en trefpunt is. Met de campagne Rondje Waardering zetten de KNVB en Heineken vrijwilligers als Marieke in het zonnetje. Tijdens de KNVB Bekerfinale komt alles samen. Dan is Marieke één van de 750 vrijwilligers die als eregast afreizen naar De Kuip om zélf in het middelpunt te staan: van de kantine naar het grootste podium van het Nederlandse voetbal.

Je ziet mensen van voetbal genieten, je ziet hun kinderen opgroeien en krijgt ook heel direct waardering voor wat je doet.

Nederland is kampioen van het verenigingsleven. Bijna iedereen heeft een voetbalclub om de hoek, middenin de buurt. Het kloppende hart van deze clubs is de sportkantine. Het is de plek waar mensen samenkomen en winnen en verliezen samen wordt beleefd. Dat hart klopt dankzij vrijwilligers, die samen het ‘sociale cement’ van het voetbal vormen. Maar dat sociale weefsel staat onder druk. Met Rondje Waardering brengen de KNVB en Heineken daarom een ode aan alle vrijwilligers die amateurclubs draaiende houden. Dat gebeurt daar waar het verenigingsleven samenkomt: in de kantine, langs de lijn en op het veld. Want hoewel vrijwilligers de ruggengraat vormen van het Nederlandse clubvoetbal, voelt lang niet iedereen zich gezien.

Zo blijkt uit onderzoek dat slechts 58 procent zich gewaardeerd voelt, terwijl bijna acht op de tien Nederlanders aangeeft vrijwilligers juist vaker te willen bedanken. Tegelijkertijd erkent 62 procent complimenten voor zich te houden, omdat het juiste moment ontbreekt of zij niet altijd weten hoe zij hun waardering kunnen laten blijken. De waardering is er dus wel, maar bereikt de vrijwilligers vaak niet. En dat is zonde, want bijna driekwart geeft aan dat een simpel ‘dankjewel’, een schouderklopje en een glimlach al veel verschil maken.

Van bardienst naar spil van de voetbalclub

Eén van deze vele duizenden vrijwilligers is Marieke de Vos. Marieke is de hele week in touw. Zo werkt ze vier dagen per week in de fysiotherapiepraktijken van haar man, als manager administratie. Daarnaast heeft ze een gezin met drie puberende kinderen van 12, 16 en 19 jaar. Dat drukke leven combineert ze nu al tien jaar met haar rol als vrijwilliger voor de voetbalclub. Dat begon, zoals bij zoveel vrijwilligers, klein. “Ik was al de hele dag op de club vanwege de wedstrijden van onze kinderen en mijn manl”, vertelt Marieke. “Ik vind voetbal een geweldig leuke sport en het verenigingsleven is fantastisch. Dus toen besloot ik me nuttig te maken voor onze club, want tja als ik er toch ben...”

Wat begon met kantinedienst groeide al snel uit tot meer. Marieke nam de planning van de bardiensten voor haar rekening, schopte het tot barcoördinator en rolde van de ene commissie in de andere. “Ja, het is een beetje uit de hand gelopen”, lacht ze. Marieke zit in de barcommissie, de vrijwilligerscommissie, activiteitencommissie en verbouwingscommissie. En dan coacht ze óók nog het team van haar jongste kind.

Vis in het water

Maar Marieke is vooral de drijvende kracht achter de kantine van Rohda ’76. “Als barcoördinator ben ik verantwoordelijk voor de inkoop en zorg ik dat ouders ingeroosterd worden voor kantinedienst”, legt ze uit. In deze rol voelt zij zich als een vis in het water, omdat ze midden tussen de mensen staat. “Juist daar, aan de bar, komt alles samen. In de kantine spreek je iedereen. Van jeugdspelers en ouders tot vrijwilligers die hier al jaren komen. Je ziet mensen van voetbal genieten, je ziet hun kinderen opgroeien en krijgt ook heel direct waardering voor wat je doet.” Achter de bar ontstaan ook gesprekken die verder gaan dan alleen voetbal: over werk, het gezin of gewoon het dagelijks leven. “Dat maakt dat mensen zich echt verbonden voelen met de club en met elkaar.”

Het werk van Marieke in de sportkantine heeft dus een grote sociale functie, blijkt ook uit het onderzoek. Zo beschouwt 86 procent van de Nederlanders de kantine als een belangrijke ontmoetingsplek. Voor ruim negen op de tien mensen is de kantine zelfs cruciaal voor het voortbestaan van de club. Verder zegt 67 procent van de vrijwilligers zich door de clubkantine sterker verbonden te voelen met andere clubleden.

De voetbalclub als tweede thuis

Marieke zet zich als vrijwilliger niet alleen in voor de club, haar man doet ook veel binnen de club en zelfs haar kinderen beginnen vaker mee te helpen. Ze wil ook haar kinderen iets meegeven. “Ik wil mijn kinderen leren dat je iets kunt doen voor een ander zonder daar iets voor terug te verwachten. In mijn rol als vrijwilliger draait alles om verbinding en om samen iets moois neerzetten. Wij zijn geboren en getogen in Bodegraven en de voetbalclub is een soort tweede huis voor de dorpsbewoners. Wij willen dat iedereen zich hier welkom voelt. Ik vind het leuk als de jeugd het naar zijn zin heeft en lekker aan het sporten is, maar ook als ouderen plezier hebben. Om dat te bereiken organiseren we van alles. Het plezier en de sociale contacten die daaruit voortkomen, zijn niet in geld uit te drukken.”

Wat Marieke vooral typeert, is haar manier van werken. Niet boven de groep staan, maar er middenin. “Ik wil op dit moment geen bestuursfunctie, maar gewoon gezellig op de vloer meedoen.” Zo is ze vaak zaterdag van half acht van ’s ochtends tot half acht ’s avonds steevast op de club te vinden. Niet alleen om dingen te regelen, maar vooral om samen te werken. “Ik vind het gewoon leuk om dingen samen met andere mensen te doen en de club naar een hoger niveau te tillen.” Dat werkt aanstekelijk. Zo ziet Marieke hoe vrijwilligers elkaar helpen en even bijspringen als het nodig is. Vrijwilligerswerk is niet altijd even gemakkelijk. “Er zijn soms drukke dagen en momenten waarop het niet loopt zoals je hebt gepland. Ik probeer er altijd met een positieve blik naar te kijken. Soms kost dat veel energie, maar het levert nog meer energie op. Mensen voelen zich welkom en gewaardeerd.”

In de afgelopen tien jaar heeft Marieke talloze bijzondere momenten meegemaakt. Van gezellige pub quizzen tot grote verbouwingen en allerlei acties voor het goede doel. Eén herinnering springt eruit: een sponsorloop voor een clublid dat overleed aan ALS. “Daar hebben we ontzettend veel geld mee opgehaald”, vertelt ze. “Dat zijn momenten die je altijd bijblijven.” Of die ene kampioenswedstrijd, waarin de ernstig zieke vriend van Marieke en haar man nog één keer het veld op ging om samen met zijn zoon mee te spelen. “Dat was echt onbetaalbaar.” Dat gevoel van gemeenschapszin is wat Marieke drijft. “Het is echt een‘dorpsclub’. Er komen mensen die ik al mijn hele leven ken en met wie ik op school heb gezeten. Mensen van wie je de kinderen ziet opgroeien, die weer in een team komen waarin ze samen met jouw kinderen spelen. Iedereen kent elkaar en beschouwt de voetbalclub echt als een tweede thuis.”

Balanceren tussen werk, gezin en voetbalclub

Ik doe dit uit liefde voor de club en dat geeft me erg veel energie.

Haar inzet als vrijwilliger is vaak wel een evenwichtsoefening. Soms steekt Marieke er tientallen uren per week in, bijvoorbeeld tijdens de verbouwing van de kantine. “Ik was verantwoordelijk voor het budget en reed heel Nederland door om spullen te regelen. Deze zomer staat opnieuw een verbouwing voor de deur; dan is de keuken aan de beurt”, vertelt ze.

Maar het voelt nooit als een last. “Ik doe dit uit liefde voor de club en dat geeft me erg veel energie. Ik doe het samen met mensen die dit allemaal vrijwillig doen en er niets voor terug willen hebben. We doen het allemaal met elkaar in onze vrije tijd en weten dat we op elkaar kunnen rekenen. Dat saamhorigheidsgevoel geeft echt een bijzondere dynamiek. Met een positieve houding en veel positieve energie krijg je ook ontzettend veel terug. ” Zelf zet Marieke zich in om vrijwilligers de waardering te geven die zij verdienen. “Het is belangrijk dat mensen zich gezien en gehoord voelen” zegt ze. “Zonder vrijwilligers kun je de club opdoeken. Zo eenvoudig is het.”

Een Rondje Waardering van de club

Toen bleek dat clubleden en andere vrijwilligers Marieke als onderdeel van de campagne Rondje Waardering van de KNVB en Heineken voor een plaats tijdens de KNVB Bekerfinale hadden genomineerd, was ze blij verrast. Marieke krijgt een prachtige plaats in het Heineken® Clubhelden Café, de meest unieke bar van Nederland, opgetrokken rond de ‘field seats’, pal op het veld, naast de dug-out. Vanuit deze unieke bar beleeft zij, samen met vier andere geselecteerde vrijwilligers, de bekerfinale op een manier die normaal alleen is voorbehouden aan spelers en staf. “Ik ben ontzettend blij met de waardering die ik krijg van de mensen die mij hebben voorgedragen”, zegt ze enthousiast. Samen met een andere vrijwilliger is ze binnenkort getuige van deze onvergetelijke voetbalervaring. “Ik heb bewust voor mijn man gekozen, want zonder de steun van mijn man en mijn gezin kan ik dit niet doen. Samen gaan we er een mooie dag van maken.”