Waarom kalk zo belangrijk is voor een gezond voetbalveld

Foto: KNVB Media

Iedere grasmat krijgt ermee te maken: verzuring van de bodem. Dat is een natuurlijk proces en in lichte mate helemaal niet problematisch. Sterker nog, een lichtzure bodem helpt gras om voedingsstoffen goed op te nemen. Maar wanneer de bodem te zuur wordt, krijgt het gras het moeilijk. De groei neemt af, de grasmat wordt kwetsbaarder en mos en onkruid krijgen de overhand. Voor een clubveld dat wekelijks intensief wordt gebruikt, is dat natuurlijk ongewenst. Regelmatig kalken is daarom een essentieel onderdeel van goed veldbeheer.

Gras neemt voedingsstoffen op uit de bodem, en dat gaat het beste bij een pH-waarde tussen 6,0 en 6,5. Dit wordt een zwak zure bodem genoemd. In dit bereik kunnen mineralen en sporenelementen optimaal worden opgenomen door het wortelstelsel en voelen ook bodemorganismen zich het meest thuis. Wanneer de pH-waarde onder de 6,0 zakt, verandert dit beeld. Het gras groeit minder goed, verkleurt sneller en moet concurreren met mos en onkruid, die juist profiteren van een zuurdere bodem. Door kalk te strooien verhoog je de pH-waarde en breng je de bodem weer in balans.

De rol van calcium

Calcium, het hoofdbestanddeel van kalk, doet meer dan alleen de zuurgraad corrigeren. Het verbetert ook de structuur van de bodem. Een bodem met voldoende calcium wordt kruimeliger en luchtiger, waardoor water beter kan wegzakken. Dat komt de bespeelbaarheid ten goede, zeker in natte periodes. Daarnaast is calcium zelf een belangrijk voedingselement voor gras, iets wat vaak wordt onderschat. Een veld met voldoende calcium herstelt sneller, groeit voller en is beter bestand tegen intensief gebruik.

Het juiste moment om te kalken

De beste periode om te kalken is februari of begin maart. Het veld krijgt dan een goede start richting het groeiseizoen. Mos dat zich in de winter heeft ontwikkeld, krijgt door de stijgende pH-waarde minder kans om verder uit te breiden. Hoe vaak kalken nodig is, hangt af van de zuurgraad van de bodem. Licht verzuurde velden hebben vaak voldoende aan één behandeling per jaar, terwijl sterkere verzuring vraagt om extra aandacht.

Een bodemtest geeft hierover duidelijkheid, maar vaak is ook het veld zelf een goede indicator. Veel mos, kale plekken of geel verkleurend gras zijn signalen dat de bodem te zuur is.

Dosering en uitvoering

Het strooien van kalk is relatief eenvoudig, maar de juiste dosering is belangrijk. Een veelgebruikte richtlijn is één kilo kalk per tien vierkante meter. Bij sterk verzuurde bodems kan het nodig zijn om twee keer per jaar twee kilo per tien vierkante meter toe te passen. Bemesten doe je pas nadat de kalk is opgenomen, omdat kalk anders voedingsstoffen kan binden en de opname door het gras wordt belemmerd.

Verzuring beheersbaar houden

Verzuring van de bodem is niet te voorkomen, maar wel te beheersen. Regenwater is van nature licht zuur en door luchtvervuiling wordt dit effect versterkt. Daarnaast dragen vallend blad en achtergebleven maaisel bij aan natuurlijke afbraakprocessen die de bodem verder verzuren. Door het veld schoon te houden en tijdig te kalken, blijft de bodem in goede conditie en krijgt het gras de kans om sterk en gezond te blijven.

Voor clubs is regelmatig kalken daarom geen luxe, maar een noodzakelijk onderdeel van structureel veldbeheer. Een gezonde bodem zorgt voor een dichtere grasmat, minder mos, betere bespeelbaarheid en minder herstelwerk. En dat is precies wat spelers, trainers en vrijwilligers nodig hebben om met vertrouwen en plezier het veld op te gaan.