Gijs de Jong blikt terug op FIFA-congres 2026

Foto: KNVB Media

In Vancouver vond vorige week het 76e FIFA-congres plaats. Vertegenwoordigers van de 211 aangesloten bonden kwamen daar bijeen om te spreken over de toekomst van het internationale voetbal, de voorbereidingen op het WK 2026 en de begrotingen voor de komende jaren. Namens de KNVB waren secretaris-generaal Gijs de Jong, directeur betaald voetbal Marianne van Leeuwen en bondsvoorzitter Frank Paauw aanwezig.

Een gesprek met Gijs de Jong over het congres, de voorbereidingen op het WK in Canada, Mexico en de Verenigde Staten en de rol van de KNVB richting fans, spelers en internationale partners.

Hoe heb jij het 76e FIFA-congres ervaren?

“Het FIFA-congres stond dit jaar vooral in het teken van samenwerking, innovatie en de verdere ontwikkeling van het internationale voetbal. Natuurlijk zijn er de formele onderdelen, zoals het goedkeuren van de begrotingen voor volgend jaar en de nieuwe cyclus 2027-2030, maar minstens zo belangrijk zijn de gesprekken daaromheen.

Juist op dit soort momenten spreek je andere bonden, FIFA-bestuurders en organisatoren over de toekomst van het voetbal. Voor ons als KNVB is het belangrijk om daarin actief aanwezig te zijn, kennis te delen en relaties verder uit te bouwen.”

Welke momenten rondom het congres sprongen er voor jou uit?

“Het congres gaat niet alleen over wat er in de zaal gebeurt. Juist daarom waren ook de ontmoetingen daaromheen waardevol. Zo waren we als KNVB aanwezig bij de Koningsdagreceptie op het Nederlandse consulaat-generaal in Vancouver. Dat bood een mooie gelegenheid om met Nederlandse diplomatieke vertegenwoordigers, internationale voetbalpartners en lokale contacten te spreken over de aanloop naar het WK.

Ook de verdere versterking van onze band met de Oekraïense voetbalbond was bijzonder. Met het ondertekenen van een Memorandum of Understanding bevestigen we de samenwerking op thema’s als voetbalontwikkeling, kennisdeling en maatschappelijke impact. Zeker in deze tijd laat dat zien hoe belangrijk internationale solidariteit en verbinding binnen het voetbal zijn.

Daarnaast was de ontmoeting met Khalida Popal een mooi moment. Khalida is voormalig Afghaans international, zet zich al jaren in voor mensenrechten, vrouwenvoetbal en het gevluchte Afghaanse vrouwenteam, en is een goede relatie van de KNVB. Tijdens het congres kreeg dat team belangrijk nieuws: FIFA heeft de weg vrijgemaakt voor Afghaanse voetbalsters in ballingschap om weer internationaal uit te komen. Het was indrukwekkend om te zien wat Khalida en de speelsters na jaren van inzet hebben bereikt. We wensen haar en het team alle succes en kracht toe voor de volgende stap.”

Het WK 2026 wordt het grootste WK ooit. Merk je dat nu al in de voorbereiding?

“Absoluut. Met 48 landen, 104 wedstrijden en drie gastlanden wordt dit een toernooi van ongekende omvang. Dat brengt nieuwe uitdagingen met zich mee, zowel sportief als organisatorisch. Denk aan reisafstanden, logistiek, supportersstromen en de operationele voorbereiding rondom teams.

Binnen de KNVB zijn we hier al maanden intensief mee bezig. Samen met FIFA, de organiserende landen en andere betrokken partijen kijken we continu naar wat nodig is om spelers, staf en fans straks zo goed mogelijk te faciliteren.”

Welke rol spelen Buitenlandse Zaken, ambassades en lokale partners in de WK-voorbereiding?

“Daarin trekken we nadrukkelijk samen op met het ministerie van Buitenlandse Zaken en de Nederlandse ambassades en consulaten in Canada, Mexico en de Verenigde Staten. Voor een toernooi dat zich over drie landen en meerdere tijdzones uitstrekt, is goede afstemming essentieel. Dan gaat het onder meer over reisbewegingen, informatievoorziening aan fans, lokale omstandigheden, veiligheid en consulaire ondersteuning als dat nodig is.

Die samenwerking gaat verder dan alleen praktische voorbereiding. Een mooi voorbeeld daarvan is de samenwerking met lokale gemeenschappen in Canada. Via ons WorldCoaches-programma hebben coaches van de Tsleil-Waututh Nation en de Squamish Nation in British Columbia deelgenomen aan een KNVB-coachprogramma.

Daarbij draait het niet alleen om voetbaltechnische ontwikkeling, maar ook om de maatschappelijke kracht van sport: samenwerken, omgaan met emoties, leiderschap en het versterken van gemeenschappen. Juist in aanloop naar een WK vinden we het belangrijk om niet alleen te brengen, maar ook te luisteren, te leren en duurzame relaties op te bouwen.”

Welke onderwerpen stonden tijdens het congres centraal voor de KNVB?

“Onderwerpen als fanbeleving, veiligheid, innovatie en duurzaamheid kwamen veel terug. Uiteindelijk wil je dat een WK niet alleen sportief succesvol is, maar ook goed georganiseerd en toegankelijk voelt voor fans.

Een wereldkampioenschap beleef je samen. Daarom vinden wij het belangrijk dat fans zich welkom voelen en goed geïnformeerd zijn. Tegelijk kijken we ook naar hoe we als bond internationaal kunnen bijdragen aan ontwikkelingen binnen het voetbal.”

Hoe gaat de KNVB om met landen die anders omgaan met maatschappelijke thema’s?

“Onze eerste verantwoordelijkheid is richting het Nederlandse voetbal: spelers, staf, fans, clubs en onze maatschappelijke waarden. Maar we opereren ook binnen FIFA, met 211 bonden die allemaal anders naar dit soort thema’s kijken.

Dat betekent dat je soms publiek iets kunt zeggen, maar vaak meer bereikt via diplomatie, coalities en directe gesprekken.”

Tijdens het congres kwamen ook de Palestijnse en Israëlische voetbalbond aan het woord. Hoe heeft de KNVB dat ervaren?

“Dat waren indringende momenten. Tijdens het congres werd opnieuw zichtbaar hoe groot de impact van het Israëlisch-Palestijnse conflict is, ook binnen de internationale voetbalgemeenschap. De emoties liepen hoog op en dat raakte veel aanwezigen in de zaal.

Voor ons staat voorop dat we stilstaan bij alle onschuldige slachtoffers en bij het enorme leed dat dit conflict veroorzaakt. Tegelijk beseffen we dat voetbal dit soort conflicten niet kan oplossen. Wat voetbal wél kan doen, is ruimte bieden voor ontmoeting, dialoog en wederzijds begrip, hoe moeilijk dat soms ook is.

De KNVB blijft binnen FIFA en UEFA pleiten voor respect, menselijkheid en verbinding. Juist op momenten waarop de tegenstellingen groot zijn, is het belangrijk om het gesprek niet los te laten.”

Doe je dan altijd mee aan ieder WK of EK, ongeacht waar het georganiseerd wordt?

“Wij volgen altijd de richtlijnen van de Nederlandse overheid en van FIFA en UEFA. Wanneer zij aangeven dat reizen naar of spelen in een bepaalde regio niet is toegestaan, dan gaan we niet.

Binnen die kaders houden we vast aan wat voor ons centraal staat: voetbal, dialoog en verbinding. We zijn ons bewust van maatschappelijke ontwikkelingen, maar geloven ook in de verbindende kracht van sport.”

Tijdens het congres ging het ook over Iran en deelname aan het WK in de Verenigde Staten. Wat zegt dat over de context waarin dit WK wordt georganiseerd?

“Dat laat zien dat dit WK niet losstaat van de wereld om ons heen. Een wereldkampioenschap brengt landen, fans en culturen samen, maar vindt tegelijkertijd plaats in een internationale context waarin politieke en maatschappelijke spanningen bestaan. FIFA-voorzitter Infantino had een duidelijke boodschap; Iran doet mee en zal in de VS spelen.

Voetbal moet waar mogelijk verbinden. Dat vraagt om goede voorbereiding, duidelijke afspraken en voortdurend contact met FIFA, andere bonden, Buitenlandse Zaken en onze diplomatieke posten.”

Welke garanties wil de KNVB hebben over de veiligheid van Nederlandse fans?

“Wij willen dat iedere Nederlandse fan zich welkom en veilig voelt, ongeacht achtergrond, afkomst, religie, seksuele oriëntatie of politieke overtuiging. Op dit moment hebben wij geen aanleiding om daaraan te twijfelen. Tegelijk volgen we vanzelfsprekend het nieuws en alle signalen over de situatie in de Verenigde Staten, Canada en Mexico nauwgezet.

De organisatie van het WK ligt bij FIFA, in samenwerking met de gastlanden en lokale autoriteiten. Wij blijven hierover in gesprek met FIFA, andere bonden, het ministerie van Buitenlandse Zaken, de Nederlandse ambassades en consulaten en relevante instanties, zodat we eventuele zorgen of knelpunten tijdig kunnen signaleren. Veiligheid begint niet pas tijdens een toernooi, maar juist in de voorbereiding.”

Ticketprijzen, hotels en reizen lijken fors duurder te worden. Maakt de KNVB zich daar zorgen over?

“Dat is een belangrijk punt. Een WK moet ook een toernooi blijven voor fans. Tegelijk hebben wij als KNVB geen directe invloed op ticketprijzen of lokale kosten, omdat die door FIFA en lokale partijen worden vastgesteld.

Wat we wel doen, is signalen van fans serieus nemen en deze samen met andere Europese bonden onder de aandacht brengen bij FIFA. Iedereen die het proces volgt, ziet ook dat daar stappen in zijn gezet, bijvoorbeeld met extra prijscategorieën voor tickets.

Tegelijk realiseren we ons dat een toernooi van deze omvang, ook voor bonden, gepaard gaat met hoge kosten voor organisatie, reizen en verblijf. Daarom investeren we ook in een brede en toegankelijke Oranje-beleving, in Nederland, op locatie en online, zodat zoveel mogelijk mensen zich betrokken kunnen voelen bij Oranje.”

FIFA verhoogde het prijzengeld voor deelnemende landen. Is dat nodig?

“Het is positief dat FIFA de startpremies voor nationale bonden heeft verhoogd, zodat een deel van de kosten kan worden opgevangen. Tegelijkertijd brengt dit WK ook uitzonderlijk hoge uitgaven met zich mee.

Dat komt door de omvang van het toernooi, de langere duur, de reisafstanden en het prijsniveau in de Verenigde Staten, Canada en Mexico. Ook inflatie, verblijfskosten en de dollarkoers spelen daarin een rol.”

Gianni Infantino wil zich opnieuw kandideren als FIFA-president. Hoe kijkt de KNVB daarnaar?

“Dat betekent dat de campagne richting het FIFA-presidentschap langzaam op gang komt. Dat is altijd een interessante periode in de internationale voetbalwereld, omdat bonden met elkaar spreken over de koers van FIFA en de toekomst van het wereldvoetbal.

Wij volgen die ontwikkelingen uiteraard met belangstelling. Op het moment dat er voor de KNVB iets te besluiten valt, zullen we daar zorgvuldig naar kijken.”

Waar ligt voor de KNVB de grootste focus richting het WK?

“Sportief wil je natuurlijk maximaal presteren. Het WK is het grootste podium in het internationale voetbal en daar wil je echt meedoen om de prijzen.

Tegelijk willen we dat het Oranjegevoel, online en offline, in Nederland en ver daarbuiten tot leven komt. En het liefst aanzwelt tot een niet te ontwijken oranjekoorts. Met ons voetbal Nederland en de wereld in verbinding brengen. Juist nu. Be bold. Be Oranje.”