Verschillen binnen leeftijden

De ontwikkeling van ieder individu verloopt op zijn of haar eigen en onvoorspelbare wijze. Zo is het goed om rekening te houden met verschillen die er binnen dezelfde leeftijden zijn. Deze verschillen kunnen groter of juist kleiner worden met de tijd. De verschillen hebben gevolgen voor de wijze waarop de spelers het spel (kunnen) spelen, beleven en ook hoe ze zich gedragen. De zogeheten kalenderleeftijd, biologische leeftijd en voetballeeftijd die hier onder andere aan ten grondslag liggen, worden hieronder nader toegelicht.

Kalenderleeftijd

De kalenderleeftijd is gebaseerd op de geboortedatum van een speler. De peildatum in het voetbal is 1 januari. Dit betekent dat er tussen een speler geboren begin januari en eind december bijna één heel jaar verschil kan zitten. En dat terwijl ze wel in hetzelfde team of in ieder geval geboortejaar kunnen voetballen. Dit verschil van bijna twaalf maanden betekent voor een speler van 7-8 jaar zo’n 10 tot 15% achterstand ten opzichte van de speler die in januari geboren is.

Biologische leeftijd

Twee spelers kunnen in kalenderleeftijd net zo oud zijn, terwijl de een al veel verder is in zijn fysieke en motorische ontwikkeling dan de ander. Een verschil in voetbalvaardigheden is dan soms ook zichtbaar. Dit uit zich bijvoorbeeld in het hebben van meer lengte, kracht, snelheid, hetgeen van invloed kan zijn op het voetballen op ‘dat moment’. De groeispurt start bij ieder kind op een ander moment. Bij meisjes gemiddeld tussen 10- en 14 jaar en jongens tussen de 13 en 16 jaar. Waar een speler zich in de groeiontwikkeling precies bevindt noemen we de biologische leeftijd.

Toelichting berekening biologische leeftijd

De uitkomst van deze formule geeft een waarde weer in aantal maanden of jaren verwijderd van de grootste toename in lengte. Dit wordt ook wel de maturity offset genoemd. Via dit getal kan vervolgens de leeftijd bepaald worden wanneer de grootste toename in lengte zal plaatsvinden bij een jeugdspeler (APHV, ‘Age at Peak Height Velocity’). Dit wordt gedaan door de maturity offset af te trekken van de kalenderleeftijd.

Een jeugdspeler wordt vervolgens als laatmatuur omgeschreven als de APHV minimaal één jaar later valt dan de gemiddelde APHV, welke 13.85 jaar is voor jongens op basis van wetenschappelijk onderzoek en 11.58 voor meisjes.

De KNVB biedt vanaf het seizoen 2019/’20 een dispensatieregeling aan voor spelers die relatief klein zijn voor hun leeftijd.

Dispensatieregeling voor jeugdspelers die relatief klein zijn voor hun leeftijd Jeugdspelers die relatief klein zijn voor hun leeftijd hebben de mogelijkheid om te spelen met jeugdspelers die zich in dezelfde periode van biologische ontwikkeling bevinden.

Voetballeeftijd

De voetballeeftijd zegt alles wat invloed heeft op de ervaring die de speler heeft met voetballen en de beweging die daarbij hoort. Hoe lang je op voetbal zit, hoe vaak je traint en wedstrijden speelt op de club. Hoe vaak je naast het voetballen op de club nog voetbalt op straat, op school of andere plekken. Je voetbal leeftijd is ook afhankelijk van je ervaring met bewegen. Sommige kind(eren) bewegen al veel en gevarieerd van jongs af en van spelen op straat, in bomen te klimmen, rennen, fietsen, etc. Je gevoel voor bewegen is gebaseerd op je ervaring met bewegen en dit heeft ook weer invloed op je bewegen in het voetballen.

Er kan in het algemeen gesteld worden dat jongens eerder en meer gestimuleerd worden om te bewegen dan meiden. Maar in aanleg is het niet zo dat jongens beter kunnen bewegen en dus beter kunnen voetballen dan meiden. Het is dus belangrijk om alle meiden en jongens van jongs af aan te stimuleren om te bewegen. Ook kunnen kinderen verschillen beleven in hoe er vanaf het eerste jaar van de voetbalopleiding met hen wordt omgegaan. Bijvoorbeeld als het gaat om selectie en niet-selectie of wel of niet gemengd voetballen.


Om je bezoek aan onze websites optimaal te laten verlopen, maken wij gebruik van cookies. Cookies om het verkeer over onze sites te analyseren en cookies om (advertentie)inhoud te personaliseren en sociale media content aan te bieden. Natuurlijk vinden wij je privacy belangrijk, daarom kun je deze cookie-instellingen zelf beheren. Hoe wij omgaan met de gegevens die op basis van de geplaatste cookies verkregen zijn, leggen wij uit in onze cookie- en privacyverklaring.